ويژگيهاي كارشناس روابط عمومي
كارشناس روابط عمومي براي توفيق در وظايف خود و ايفاي نقش موثر در روابط عمومي محل اشتغال، ميبايد ويژگيهاي مختلفي را داشته باشد. اين ويژگيها به دو دسته ويژگيهاي خاص و اكتسابي (اصلي) و ويژگيهاي عمومي و ذاتي (فرعي) قابل تقسيم است.
1ـ ويژگيهاي خاص و اكتسابي (اصلي)
ويژگيهاي خاص و اكتسابي كارشناس روابط عمومي شامل مهارتهاي علمي، احساس مسئوليت اخلاقي، داشتن آگاهيهاي روز (جامعه آگاهي)، سازمان آگاهي، قدرت نويسندگي، آشنايي با علوم اجتماعي باز جمله كليات مديريت، روانشناسي و علوم سياسي، نوآوري و خلاقيت، آشنايي با روزنامهنگاري و ايمان به حقانيت افكار عمومي يا مخاطب است.
مهارتهاي علمي
احساس مسئوليت اخلاقي
سازمان آگاهي
جامعه آگاهي
نوآوري و خلاقيت
آشنايي با علوم اجتماعي
آشنايي با روزنامه نگاري
گوش دادن موثر و همدلي
گوش دادن موثر و همدلي
كارشناس روابط عمومي براي رسيدن به تفاهم با ديگران، بايد از دو توانمندي مهم «گوش دادن موثر» و ايجاد «همدلي» بهرهمند باشد تا از اين طريق، ضمن فراهم آوردن زمينه آگاهي از ديدگاههاي مخاطب يا ارباب رجوع، وارد دنياي او شود و سازمان را از نگاه او بنگرد. اين دقيقآ به يك رويكرد جديد در تعريف روابط عمومي برمي گردد. در اين تعريف، روابط عمومي وسيله تفسير سازمان از نگاه مردم است و جريان اطلاع رساني از درون سازمان به بيرون، به طور عمده، جاي خود را به جريان اطلاعرساني از بيرون به درون سازمان ميدهد. در اين صورت، كارشناس روابط عمومي، احساس مخاطب خود را درك ميكند و به عبارت ديگر، بين خود و او همدلي ايجاد ميكند. براي رسيدن به همدلي پايدار، كارشناس روابط عمومي بايد از ويژگيهاي ديگري همچون حمايتگري و مثبتگرايي برخوردار باشد تا مخاطب در يك محيط آرام و با پندار مثبت نسبت به ايجاد ارتباط با سازمان عمل كند.
به طور كلي، براي تحقق اين هدف، كارشناس روابط عمومي بايد به روش «گوش كردن فعال» روي آورد.
«اين روش، زماني موثر واقع ميشود كه شنونده با استفاده از چهار فن زير، نقش فعالي را در فرآيند ارتباط ايفا كند:
1- بازگفتن: مطالب طرف مقابل (مخاطب) را برايش بازگو كند.
2- تلخيص: نكات مهم و كليدي سخنان طرف مقابل را بيان كند.
3- پاسخ دادن به رمزهاي غيركلامي: نشانه هاي پيامهاي غيركلامي را از فرستنده پيام دريافت كند و به آنها پاسخ دهد.
4- احساس كردن: احساسات طرف مقابل را درك و آنها را ابراز كند. همانند رمزهاي غيركلامي، اين پاسخ به گيرنده پيام امكان ميدهد تاآنچه را كه فرستنده به صراحت بيان كرده است، استنباط كند و همين طور به فرستنده هم فرصت دهد تا از درك گيرنده نسبت به بيان خودآگاه و مطمئن شود.»
2ـ ويژگيهاي عمومي و ذاتي (فرعي)
بركنار از ويژگيهاي خاص و اكتسابي (اصلي)، كارشناس روابط عمومي بايد از يكسري ويژگيهاي ذاتي نيز بهرهمند باشد. اين ويژگيها شامل استعداد مديريت، هيجان و شور داشتن استعداد دگرگوني مثبت، فرصتجويي آگاهانه، كارآفريني، بهره هوشي بالا، كنجكاوي، سرزنده بودن، شوخ طبعي و بذله گويي، داشتن بيان خوب، از امر، ظاهر مناسب، ذوق و شوق (استعداد طبيعي)، آيندهنگري و شخصيت ترغيبي و متقاعدكننده (توانايي ايجاد روابط صميمي) هستند.
از ميان ويژگيهاي ياد شده، شخصيت ترغيبي، از اهميت بسزايي برخوردار است. «ارسطو» در كتاب «بلاغت» سه ويژگي اساسي را براي توانمندي در اقناع و متقاعدسازي برميشمارد. اين سه توانمندي شامل داشتن احساس خوب، شخصيت اخلاقي مناسب و حسن نيت هستند. اين موضوع در برقراري ارتباط، به اندازهاي مهم است كه در روانشناسي ارتباط از جايگاه بالايي برخوردار است. «ويليام مك گواير» استاد روانشناسي و رييس مركز روانشناسي دانشگاه «ييل» بر اين باور است كه از نظر علمي، آگاهي به شيوههاي ترغيبي، ارزشهاي بارزي براي مسئولان تبليغات، سياستمداران و دستاندركاران آموزش و پرورش و هر كسي كه شغلش تغييرات دادن افكار و اعمال مردم است، دارد. بنابراين كارشناس روابط عمومي از يك طرف بايد رگههايي از شخصيت ترغيبي را در خود داشته باشد و از طرف ديگر با شيوههاي علمي ترغيب آشنا شود. كارشناس روابط عمومي بدون داشتن اين خصوصيات اخلاقي، نميتواند با مخاطب ارتباط صميمي برقرار سازد.
او بايد بتواند عوامل مورد نياز براي پذيرش توسط مخاطب را در خود پرورش دهد. اخلاق پسنديده، انگيزه قوي، مثبت انديشي و خوش بيني و پويايي، در اين زمينه تاثير شگرفي دارند. به طور كلي، در يك فراگرد ارتباطي، همسويي با مخاطبان، صداقت، حاضر جوابي، خلوص و وضع ظاهري مناسب ارتباط گر، نقش بسيار مهمي رادر موثر بودن جريان ارتباط ايفا ميكند.